Hiện nay, không ít người nước ngoài có nhu cầu đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam nhưng vì vướng quy định pháp lý hoặc muốn đơn giản hóa thủ tục nên đã nhờ người Việt Nam đứng tên thành lập công ty thay mình. Tuy nhiên, hình thức “nhờ đứng tên” này tiềm ẩn rất nhiều rủi ro, bởi người được nhờ sẽ trở thành chủ sở hữu theo giấy tờ, trong khi người góp vốn thực không có tư cách pháp lý. Người góp vốn thực thường là người điều hành, và người đứng tên giùm có thể bị liên đới trách nhiệm dân sự hoặc hình sự khi công ty vi phạm pháp luật.
Bài viết dưới đây của Công ty Luật CIS sẽ giúp bạn đọc nắm rõ hơn rủi ro khi Người nước ngoài nhờ đứng tên công ty, mời bạn dọc theo dõi bài viết dưới đây.
MỤC LỤC BÀI VIẾT
1. Trách nhiệm pháp lý khi đứng tên công ty giùm
Khi người Việt Nam đứng tên giùm cho người nước ngoài để thành lập công ty, trên phương diện pháp lý, người Việt Nam đó được xem là chủ sở hữu hoặc/và người đại diện theo pháp luật của công ty. Điều này đồng nghĩa với việc họ phải chịu trách nhiệm hoàn toàn về hoạt động của công ty trước pháp luật Việt Nam. Cụ thể:
- Người đứng tên phải thực hiện nghĩa vụ góp vốn theo đúng số lượng và thời hạn đã đăng ký (chịu trách nhiệm về nguồn gốc của phần vốn góp);
- Nếu người đứng tên giùm là giám đốc công ty, họ có nghĩa vụ quản lý, sử dụng tài sản của công ty theo đúng quy định. Bên cạnh đó, họ còn chịu trách nhiệm về các hoạt động kê khai, nộp thuế, đảm bảo việc tuân thủ quy định về lao động, hợp đồng, và chịu trách nhiệm trước cơ quan nhà nước nếu công ty có hành vi vi phạm pháp luật.
- Trong trường hợp người đứng tên giùm đồng thời là người đại diện theo pháp luật, họ còn phải ký kết các văn bản, thực hiện giao dịch và bảo đảm tính hợp pháp của mọi hoạt động kinh doanh.
Nói cách khác, người đứng tên không chỉ mang danh nghĩa, mà còn gánh toàn bộ trách nhiệm pháp lý của chủ sở hữu doanh nghiệp, kể cả về dân sự, hành chính hoặc hình sự nếu công ty có hành vi vi phạm. Cụ thể:
♦ Trách nhiệm dân sự:
Trường hợp người nước ngoài không chuyển tài sản để người Việt Nam đứng tên giùm góp vốn vào công ty, người đứng tên giùm phải góp vốn như đã cam kết.
♦ Trách nhiệm hình sự:
- Trường hợp công ty thực hiện những hành vi như trốn thuế, gian lận bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế hoặc trốn đóng bao hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động hoặc thực hiện những hành vi trái pháp luật khác thì có thể phát sinh trách nhiệm hình sự tùy theo tính chất, mức độ của hành vi.
- Trường hợp công ty thực hiện những hoạt động kinh doanh trái pháp luật thì người đại diện theo pháp luật của công ty là người đầu tiên chịu trách nhiệm giải quyết theo quy định như: Tội buôn lậu, Tội vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới: Tội sản xuất, buôn bán hàng cấm…
- Ngoài những rủi ro nêu trên, người đứng tên giùm có thể rơi vào tình trạng không thể chấm dứt tồn tại của việc đứng tên giùm, bởi những lý do công ty không hoàn thành việc quyết toán thuế, không thể giải thể do nợ đối tác, …

2. Đứng tên giùm trên giấy phép kinh doanh có bị phạt không?
Điều 4 Nghị định 168/2025/NĐ-CP của Chính phủ về đăng ký doanh nghiệp quy định: Người thành lập công ty hoặc công ty tự kê khai hồ sơ đăng ký doanh nghiệp và chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính hợp pháp, trung thực và chính xác của các thông tin kê khai trong hồ sơ đăng ký doanh nghiệp và các báo cáo.
Điều 43 Nghị định 122/2021/NĐ-CP của Chính phủ ngày 28/12/2021 quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế hoạch và đầu tư quy định: Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đổi với hành vi kê khai không trung thực, không chính xác nội dung hồ sơ đăng ký doanh nghiệp, hồ sơ đăng ký thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp để được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, Giấy chứng nhận thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp.
Như vậy, việc đứng tên giùm trên giấy phép kinh doanh có thể bị phạt từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng.
3. Các rủi ro khi đứng tên giùm công ty cho người nước ngoài
Việc người Việt Nam đứng tên giùm công ty cho người nước ngoài tưởng chừng đơn giản, nhưng thực tế lại tiềm ẩn rất nhiều rủi ro nghiêm trọng về pháp lý và tài chính. Trước hết, về mặt pháp lý, người đứng tên là chủ sở hữu hoặc người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, đồng nghĩa với việc họ phải chịu trách nhiệm góp đủ vốn, chịu trách nhiệm toàn bộ đối với hoạt động, nghĩa vụ và hậu quả phát sinh từ công ty nếu là người đại diện pháp luật.
Trường hợp đứng tên và giữ chức danh giám đốc, người đại diện pháp luật, nếu công ty bị phát hiện vi phạm các quy định về đầu tư, thuế, lao động, hay thậm chí liên quan đến các hành vi như rửa tiền, chuyển giá, kinh doanh ngành nghề cấm…, người đứng tên sẽ là người bị xử lý trước tiên, dù thực tế không trực tiếp điều hành hay hưởng lợi. Đáng lo hơn, nếu công ty bị xác định có yếu tố vi phạm hình sự, người đứng tên hoàn toàn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự với tư cách là chủ thể của hành vi phạm tội.
Ở một khía cạnh khác, trong nhiều trường hợp, người được nhờ đứng tên có thể chiếm đoạt toàn bộ vốn, tài sản hoặc lợi nhuận của công ty, trong khi người góp vốn thật không có căn cứ pháp lý để đòi lại quyền lợi.
Để hạn chế rủi ro khi hợp tác đầu tư với người nước ngoài, cả hai bên cần lựa chọn hình thức đầu tư hợp pháp và minh bạch. Thay vì nhờ người Việt Nam đứng tên giùm, nhà đầu tư nước ngoài có thể đăng ký thành lập công ty có vốn đầu tư nước ngoài theo đúng quy định, hoặc góp vốn, mua cổ phần trong doanh nghiệp Việt Nam đã có sẵn. Người Việt Nam tuyệt đối không nên “đứng tên hộ” dưới bất kỳ hình thức nào, bởi việc làm tưởng như giúp đỡ ấy có thể khiến bản thân gánh chịu toàn bộ hậu quả pháp lý không lường trước.
4. Luật sư tư vấn cho công ty
Công ty Luật TNHH Bản quyền Quốc tế (CIS Law Firm) đã thực hiện rất nhiều hồ sơ thành lập, thay đổi nội dung đăng ký kinh doanh của các loại hình công ty, với kinh nghiệm dày dặn chúng tôi sẽ tư vấn các vấn đề pháp lý liên quan đến công ty và thực hiện thủ tục một cách nhanh nhất. Chúng tôi cung cấp các dịch vụ tư vấn chuyên sâu về các vấn đề sau:
|
Trên đây là nội dung về việc Người nước ngoài nhờ đứng tên công ty có rủi ro gì không? của Công ty Luật CIS. Nếu bạn có vướng mắc hay bạn có nội dung nào chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý, hãy liên hệ ngay với Luật sư Công ty Luật CIS theo thông tin sau:
PHÒNG PHÁP LÝ DOANH NGHIỆP – CIS LAW FIRM
109 Hoàng Sa, Phường Tân Định, TP. Hồ Chí Minh
Điện thoại: 028 3911 8581/8582 – Hotline: 0916568101
Email: info@cis.vn

